img

Ameryka Północna i jej narodowe religie

Rdzenne ludy Ameryki Północnej posiadają swoje własne wierzenia. Można pod tym względem wyróżnić dwa podstawowe obszary. Arktykę zamieszkują Inuici, czyli Eskimosi, natomiast odrębny charakter mają religie ludów zamieszkujących Wschodnią Sub-Arktykę, Wschodnie Równiny oraz tereny południowo zachodnie Ameryki Północnej.

Wierzenia Eskimosów
Tradycyjna kultura Iniutów wykazuje wiele podobieństw do innych kultur występujących w klimatach sub-polarnych np. do kultury północnej Rosji. Eskimosi przyzwyczajeni są do życia w wyjątkowo trudnych warunkach. Nieustanne zimno oraz ciągłe widmo głodu towarzyszy im przez całe życie.

Inuici wierzą, że dusze określane, jako „anua” egzystują we wszystkich ludziach, ale również w zwierzętach. Plemiona są zobowiązane do przestrzegania skomplikowanego systemu „tabu”. Chodzi o to, aby zwierzęta były nieustannie dostępne dla łowców. Liczne rytuały i ceremonie związane są właśnie z polowaniami. Odbywają się zarówno przed ich rozpoczęciem, jak i zakończeniem.

Eskimosi polują głównie na zwierzęta morskie. Rządzi nimi podwodna bogini „Sedna”, pół człowiek, a pół ryba. Zwierzętami lądowymi opiekują się bóstwa nazywane „Strażnikami”. Każdy gatunek posiada swojego strażnika. Bóstwa obserwują, czy dane plemię przestrzega „tabu”. Jeżeli tak, otrzymuje ich zgodę i pomoc w polowaniach.
Duchowymi przewodnikami każdego plemienia są „angakut” lub szamani. Eskimosi wierzą, że potrafią oni określać przyczyny chorób albo niepowodzeń w polowaniach. Mogą także zapobiegać łamaniu „tabu” przez daną jednostkę lub rodzinę. Potrafią wejść w trans przy pomocy śpiewów i rytmicznych uderzeń w bębny. Wówczas duch opuszcza ciało szamana i przebywa swego rodzaju podróż.

Religie narodowe na terenach Wschodniej Sub-Arktyki, Wschodnich Równin oraz terenów południowo zachodnich Ameryki Północnej

Wierzenia poszczególnych plemion zamieszkujących te tereny różnią się między sobą, ale istnieje wiele wspólnych elementów nieinuickich religii narodowych. Oto niektóre z nich:

W wielu wierzeniach istnieje dualizm boskości. Za stworzenie świata odpowiedzialny jest Stwórca. To do niego zanoszone są modlitwy i z nim związane są wszelkie rytuały. Wraz z nim współistnieje mityczna indywidualność, bohater czy też mag, którego zadaniem jest nauczanie kultury oraz odpowiedniego zachowania. Odpowiedzialny jest ona także za kontynuację danego plemienia. Poza tym świat pełen jest rozmaitych duchów, które np. wpływają na pogodę, kontaktują się z ludźmi albo mieszkają w świecie podziemnym.

Każde z plemion posiada własną koncepcję stworzenia świata, ale istnieje jeden stały motyw. Większość plemion wierzy, że początkowo świat zamieszkiwała ogromna liczba ludzi. Z czasem duża część z nich stała się zwierzętami. Stąd bliski kontakt „Indian” ze zwierzętami. Wiele plemion w swoich rytuałach symuluje zachowania zwierząt. Każde zwierze ma swojego mistrza. Dla przykładu mistrzem bizonów jest „największy bizon”. Mistrzem człowieka natomiast Stwórca.

Plemiona posiadają także swoje święte teksty. Niektóre w formie pisemnej, inne zachowane w tradycji ustnej. Narodowe religie Ameryki Północnej nie mają tylu osób, którym oddają cześć, jak np. chrześcijaństwo czy islam, jednak funkcjonują w nich pojedynczy święci i prorocy.

Zobacz również